Kategori: Makaleler

Şehrin Kuzeydoğusu: Tarihin Işığında Bir Dönüşüm Geçmişin derinliklerine inmek, yalnızca zamanın izlerini aramak değil, aynı zamanda bugünün harflerini de anlamaktır. Her bir tarihsel olay, sadece o dönemin toplumunu etkilemekle kalmaz, aynı zamanda günümüzü de şekillendirir. Şehrin kuzeydoğusuna dair yazacağımız bu tarihsel yolculukta, geçmişin izlerini takip ederek, bugün hangi toplumsal dönüşümlerin izlerinin sürüldüğünü anlamaya çalışacağız. Şehrin kuzeydoğusunu incelediğimizde, hem tarihi bir mirasın izleri hem de toplumsal, kültürel değişimlerin kökenleri karşımıza çıkacaktır. Geçmişin Kökenlerine Yolculuk Şehrin kuzeydoğusu, tarihsel olarak çok çeşitli medeniyetlere ev sahipliği yapmış, pek çok kez el değiştiren, farklı kültürlerin bir arada varlık gösterdiği bir alan olarak dikkat çeker. İlk…

Artçı Depremler Binayı Yorar Mı? Konya’da akşamüstü çayımı yudumlarken, aklıma geldi: “Acaba artçı depremler binayı yorar mı?” sorusunu kafamda sürekli tartışıyorum. İçimdeki mühendis tarafım bunun bilimsel cevabını bilmek istiyor, içimdeki insan tarafı ise hem merak ediyor hem de biraz endişeleniyor. Hem yapıların dayanıklılığı hem de insanların psikolojisi açısından ilginç bir konu bu. Mühendis Gözüyle Artçı Depremler İçimdeki mühendis böyle diyor: Bir bina, özellikle deprem yönetmeliklerine uygun yapılmışsa, tasarımında ana sarsıntıyı karşılayacak şekilde hesaplanmıştır. Ancak artçı depremler, yani ana depremin hemen ardından gelen küçük veya orta şiddetli sarsıntılar, yapıyı yine de etkiler. Çünkü yapılar, birincil depremde zaten belli bir enerjiye maruz…

Doğalgaz Ocağı Tüple Çalışır mı? Kültürel Bir Keşif Günümüz dünyasında birçoğumuz için mutfakta yemek pişirmek, hayatın vazgeçilmez ve sıradan bir parçası haline gelmiştir. Ancak yemek pişirmenin ardında sadece bir işlevsellik değil, aynı zamanda kültürel ritüeller, semboller, kimlikler ve toplumsal yapılar gizlidir. Farklı kültürlerde, yemek pişirme süreci sadece fiziksel bir gereklilikten çok daha fazlasıdır. Peki, bir doğalgaz ocağının tüple çalışıp çalışmayacağı sorusu, kültürler arası bir anlayışla nasıl bir biçim alır? Bu soruya cevap verirken, mutfakta pişirilen yemeklerin, toplumsal yapılarla ve kimliklerle nasıl ilişkilendiğini keşfetmeye çalışacağız. Kültürel Görelilik: Farklı Dünyalarda Mutfak Kültürü Mutfak, bir toplumun yaşam tarzını, değerlerini ve inançlarını yansıtan önemli…

Akü Biterse Motor Arızası Verir Mi? Bir Sosyolojik Bakış Herkesin hayatında bir dönem, motoru çalışmayan bir araçla yolda kalma deneyimi yaşanmıştır. Bu, hayatın beklenmedik anlarında karşımıza çıkan zorluklardan biridir. Peki, bu tür bir sorunun sebepleri üzerine düşündüğümüzde, hemen akla gelen ilk şey “akü bittiği için motor arızası verir mi?” sorusudur. Ancak bu soruyu sadece teknik bir perspektiften değil, toplumsal bir açıdan da değerlendirmek faydalı olacaktır. İnsanlar olarak, birbirimizle ve çevremizle olan etkileşimlerimizi, toplumsal normlar, kültürel pratikler, güç ilişkileri ve eşitsizlikler üzerinden anlamaya çalışırken, aracımızın arıza vermesi gibi “gündelik” bir olayın bile derin toplumsal bağlamları vardır. Temel Kavramlar: Akü, Motor, Arıza…

Rüyada Yaşlı Birine Yardım Etmek: Ekonomik Bir Perspektiften Derinlemesine Bir Analiz Hayatın belirsizlikleri, seçimlerin sonuçları ve sınırlı kaynaklarla nasıl kararlar alacağımız, ekonominin en temel konularıdır. Ekonomiyi sadece bir piyasa meselesi olarak görmek dar bir bakış açısı olabilir. Gerçekte, ekonomik düşünme insanın her anında karar verme sürecine dahil olur. Bu süreç, tıpkı rüyaların derin anlamları gibi, çoğu zaman bireyin bilinçli seçimlerinden daha fazlasını barındırır. Rüyada yaşlı birine yardım etmek, sadece bir iyilik duygusuyla bağlantılı bir imgeler silsilesi gibi görünse de, ekonomik açıdan daha derin anlamlar taşır. Bu rüyayı, mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi perspektiflerinden ele alarak, bireysel ve toplumsal düzeydeki ekonomik…

Akciğerde Görülen Beyaz Lekeler Nelerdir? Farklı Yaklaşımlar Konya’da bir akşam, kahvemi içerken içimdeki mühendisle içimdeki insan arasında bir konuşma başlıyor: İçimdeki mühendis: “Beyaz lekeler? Bu kesin bir hastalık belirtisi. Röntgen çekilsin, CT taraması yapılsın. Durum ne, ne tür bir kitle ya da enfeksiyon olabilir?” İçimdeki insan: “Ama ya korkutucu bir şey değilse? Belki sadece bir enfeksiyon geçici bir şeydir. Biraz daha umut verici bir bakış açısı lazım.” İçimdeki mühendis: “Ya ama insanlar genellikle hemen panik yapar. Beyaz lekeler ne anlama geliyor, bunu anlamadan bir şey söylemek zor.” İçimdeki insan: “Beyaz lekeler çoğu zaman farklı durumlar için işaret olabilir. İnsanların da…

Bireyi Tanıma Çalışmaları Nelerdir? Psikolojik Bir Bakışla İçsel Yolculuk İnsan davranışlarını gözlemlerken hep aynı soruyla karşılaşıyoruz: “Bir kişi nasıl bu kararı verdi?” Bu soru, yalnızca akademik meraktan değil, yaşamlarımızdaki etkileşimlerin merkezinde yer alıyor. Bireyi tanıma çalışmaları nelerdir? sorusu, insan zihninin karmaşıklığını, duyguların gücünü ve başkalarıyla kurduğumuz sosyal etkileşimlerin derin etkisini anlamaya yönelik kapsamlı bir çabaya işaret eder. Aşağıda bu çalışmaları, psikolojinin üç ana boyutu — bilişsel, duygusal ve sosyal psikoloji — çerçevesinden inceliyoruz. Her bölümde güncel araştırmalar, meta-analizler ve vaka örnekleriyle zenginleştirilmiş açıklamalar bulacaksınız. Bilişsel Psikoloji: Zihnin İşleyişini Anlamak Bilişsel psikoloji, beynin bilgi işleme süreçlerine odaklanır. Algı, bellek, karar verme,…

Akademik Çalıştay Nedir? Ekonomi Perspektifinden Derinlemesine Bir Analiz Kaynakların kıt olduğu bir dünyada yaşıyoruz. Ne kadar çok öğrenir, üretir ya da paylaşır olsak da sınırlı zaman, bilgi ve enerji ile karşılaşıyoruz. Bu sınırlılık, tercihlerimizi ve önceliklerimizi şekillendiriyor; fırsat maliyeti kavramı tam da burada devreye giriyor: bir seçeneği tercih ettiğimizde vazgeçtiğimiz diğer olasılıkların değeridir. Akademik çalıştaylar da benzer bir seçimden ibarettir: belirli bir amaç için ayrılan sınırlı kaynakların (zaman, bilgi, uzmanlık) en verimli şekilde kullanılmasını hedefleyen etkileşimli öğrenme ve üretim süreçleridir. Bu yazıda akademik çalıştayların mikroekonomi, makroekonomi ve davranışsal ekonomi açısından nasıl değerlendirilebileceğini; piyasa dinamikleri, bireysel karar mekanizmaları, kamu politikaları ve…

İlk Aşk Nerede Çekilmiş? Sosyolojik Bir Bakış Herkesin yaşamında bir dönüm noktası vardır, bir an vardır ki, her şeyin farklı hissedildiği, bir şeylerin değiştiği ve insanın içsel dünyasında büyük bir dönüşüm yaşadığı anı işaret eder. O dönüm noktalarından biri de çoğu zaman ilk aşktır. Aşk, insanlık tarihinin en eski ve en evrensel temalarından biri olmasına rağmen, herkesin aşkı yaşama şekli aynı değildir. Bu yazıda, ilk aşkı sadece bir duygusal deneyim olarak değil, aynı zamanda toplumsal normlar, cinsiyet rolleri, kültürel pratikler ve güç ilişkileri çerçevesinde de inceleyeceğiz. Peki, ilk aşk nerede çekilmiş? Bu soruyu sorarken, sadece bir yerden değil, daha geniş…

Yoksunluk Hissi: Toplumsal Düzenin ve Güç İlişkilerinin Psikolojik Yansıması Siyaset, sadece devletler ve hükümetler arasındaki ilişkiler değil, aynı zamanda bireylerin, toplulukların ve tüm toplumun birbirleriyle kurduğu etkileşimlerdir. İnsan, siyasal sistemlerin dinamikleri içinde yer alırken, yalnızca somut güç mücadelelerini değil, aynı zamanda içsel olarak hissettiği eksiklikleri ve yoksunlukları da deneyimler. Peki, yoksunluk hissi nedir ve neden toplumsal ve siyasal düzeyde bu kadar derin etkiler yaratır? Toplumların yapısal düzeni, iktidar ilişkileri ve kurumlar arasında kurulan denge, yoksunluk hissinin doğasında önemli bir yer tutar. Bu yazıda, yoksunluğun siyasal bir kavram olarak nasıl şekillendiğine, iktidar ilişkilerinin bu hissi nasıl ürettiğine, yurttaşlık ve demokrasi kavramlarıyla…